Alkol sınırı kaç promil?

Yasal sınırlar: 0,50 ve 0,20 promil

Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 97. maddesi, kanındaki alkol miktarı 0,50 promilin üzerinde olan hususi otomobil sürücülerinin ve 0,20 promilin üstünde olan diğer araç sürücülerinin karayolunda araç sürmesini yasaklar. Kanunun 48. maddesi aynı kuralı yaptırım tarafından tarif eder: 0,50 promilin üzerinde alkollü araç kullanan sürücüye idari para cezası verilir ve belgesi geri alınır; hususi otomobil dışındaki araçları kullananlar için promil alt sınırı 0,21 olarak uygulanır. Yani ticari taksi, kamyonet, otobüs, motosiklet gibi hususi otomobil dışındaki bir aracı kullanan sürücü için 0,21 promil ve üzeri ölçüm yaptırım sebebidir.

“Hususi otomobil” ifadesi önemlidir. Özel kullanım için tescil edilmiş bir otomobili kullanan sürücüye 0,50 sınırı uygulanır; aynı kişi bir motosiklet ya da kamyonet kullanıyorsa 0,20 sınırı geçerlidir.

• Hususi otomobil: 0,50 promilin üzeri yasak
• Diğer bütün araçlar (motosiklet, kamyonet, ticari araçlar, otobüs, kamyon vb.): 0,20 promilin üzeri yasak; kanundaki ifadeyle alt sınır 0,21 promil
• Aday sürücüler (belgenin ilk iki yılı): araç cinsine bakılmaksızın 0,20 promilin üzeri belge iptali sebebi

Sınır aşılırsa: 6 ay, 2 yıl, 5 yıl

Kanunun 48. maddesine göre sayılan sınırların üzerinde alkollü araç kullandığı tespit edilen sürücünün belgesi, son ihlalin gerçekleştiği tarihten geriye doğru beş yıl içindeki ihlal sayısına göre geri alınır. Sürücü ayrıca araç kullanmaktan men edilir; EGM'nin 2026 rehberine göre bu ihlalin karşılığında 20 ceza puanı da işlenir.

Belgenin geçici olarak geri alınmış olduğu bir dönemde yeni bir süre doğarsa, kanuna göre yeni süre önceki geri alma süresi bittiğinde başlar. Geri alınan belgenin iade edilebilmesi için süre dolmuş olmalı ve kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tamamı ödenmiş olmalıdır.

• Birinci ihlal: sürücü belgesi 6 ay süreyle geri alınır
• Beş yıl içinde ikinci ihlal: belge 2 yıl süreyle geri alınır ve sürücü, Sağlık Bakanlığınca yürütülen sürücü davranışlarını geliştirme eğitimine tabi tutulur
• Beş yıl içinde üçüncü ve sonraki ihlaller: belge her seferinde 5 yıl süreyle geri alınır; sürücü psikoteknik değerlendirmeye ve psikiyatri uzmanının muayenesine tabi tutulur

1,00 promil üstü ve alkollü kaza: ceza davası

Promil 1,00'in üzerindeyse iş idari yaptırımla bitmez. Kanunun 48. maddesi, 1,00 promilin üzerinde alkollü olduğu tespit edilen sürücüler hakkında ayrıca Türk Ceza Kanunu'nun 179. maddesinin üçüncü fıkrasının uygulanacağını söyler. Bu fıkra, alkol veya uyuşturucu etkisiyle güvenli araç sürme yeteneğini kaybetmiş hâlde araç kullanmayı “trafik güvenliğini tehlikeye sokma” suçu kapsamına alır. Yönetmelik de bu sürücülerin adli işlem için mahalli zabıtaya teslim edileceğini belirtir.

Yönetmeliğe göre ölçülen değer 1,00 promilin altında olsa bile, sürücünün alkolün etkisiyle aracı emniyetli şekilde kullanamayacak durumda olduğu tutanakla tespit edilirse aynı adli süreç başlar. Hususi otomobilde 0,50, diğer araçlarda 0,20 promilin üzerinde alkollüyken trafik kazasına sebep olan sürücüler hakkında da ayrıca Türk Ceza Kanunu'nun ilgili hükümleri uygulanır.

Ölçümü reddetmek: 5 yıl (2026 değişikliği)

Kanunun 48. maddesinin dokuzuncu fıkrası 12 Şubat 2026 tarihli 7574 sayılı Kanunla değiştirildi. Güncel hâline göre alkol veya uyuşturucu tespiti için kolluğun yaptığı ölçümü yaptırmayan sürücüye idari para cezası verilir ve sürücü belgesi beş yıl süreyle geri alınır. EGM'nin 2026 rehberi bu ihlal için de 20 ceza puanı öngörür. Yönetmeliğin 97. maddesinde ölçüm reddi için hâlâ daha kısa bir süre yazılıdır; kanun ile yönetmelik çeliştiğinde kanun esas alındığından, güncel uygulama beş yıldır.

Ölçümü reddetmenin tespitten kaçmanın bir yolu olmadığını da eklemek gerekir. Yaralanmalı, ölümlü ya da kolluğun el koyduğu maddi hasarlı bir kazaya karışan sürücü muayeneye tabi tutulmak zorundadır; cihazla ölçüme itiraz eden veya izin vermeyen sürücü en yakın adli tıp kurumuna ya da sağlık kuruluşuna götürülerek kan, tükürük veya idrar gibi örnekleri alınır.

Kandaki alkol zamanla nasıl hesaplanır?

Kaza sonrası süreçte cihazla yapılan ölçüm ile sağlık kuruluşundaki kan tahlili arasında zaman geçer ve bu sürede vücut alkolü yıkar. Yönetmeliğin 97. maddesi bu farkı telafi etmek için bir formül koyar: cihaz ölçümüne itiraz edilip tespit sağlık kuruluşunda yapılmışsa iki tespit arasındaki süre, cihazla ölçüme hiç izin verilmemişse kaza saati ile sağlık kuruluşundaki tespit saati arasındaki süre dikkate alınır ve sağlık kuruluşunun bulduğu değere her bir saat için 0,15 promil eklenir. İşlem, çıkan bu sonuca göre yapılır.

Bir örnekle: kazadan üç saat sonra alınan kanda 0,40 promil bulunan bir hususi otomobil sürücüsü için hesaplanan değer 0,40 + (3 × 0,15) = 0,85 promil olur. Bu da hem 0,50 sınırının üzerinde hem de 1,00'in altında bir değerdir. “Biraz bekleyip kan verirsem sınırın altına inerim” düşüncesi bu kural karşısında işe yaramaz.

Kişiden kişiye değişen alkol yıkım hızı hakkında bir hesap aracı sunmuyoruz; yönetmelikteki 0,15 promil, yalnızca bu resmî tespit usulü için konmuş bir değerdir. Alkol aldığınız gün araç kullanmamak tek güvenli yoldur.

Uyuşturucu ile araç kullanmak: belge iptali (2026)

7574 sayılı Kanunla en büyük değişikliklerden biri uyuşturucu ve uyarıcı maddeler konusunda yapıldı. Kanunun 48. maddesinin sekizinci fıkrasına göre uyuşturucu veya uyarıcı madde aldığı tespit edilen sürücüye idari para cezası uygulanır ve sürücü belgesi iptal edilir; hakkında ayrıca Türk Ceza Kanunu hükümleri uygulanır. Yönetmelikte bu durum için hâlâ beş yıllık geri alma yazılı olsa da kanunun güncel hükmü iptaldir.

Belgesi bu nedenle iptal edilen kişi yeniden sürücü kursuna gidip sınavları geçmek zorundadır. Kursta eğitime başlayabilmesi için belgenin iptal edildiği tarihten itibaren en az beş yıl geçmiş olması, kanun kapsamındaki idari para cezalarının tamamının ödenmiş olması, psikoteknik değerlendirmeden geçmesi ve resmî sağlık kurumlarından sürücülüğe engel hâli bulunmadığını gösteren sağlık kurulu raporu alması gerekir. Güncel yaptırımlar için uyuşturucu ile sürüş cezası sayfasına bakabilirsiniz.

2026 değişikliğiyle ticari sürücüler için de ayrı bir kural geldi: yük veya yolcu taşımacılığı yapılan araçları kullanırken son ihlalden geriye doğru beş yıl içinde alkol sınırını aşma veya ölçüm yaptırmama ihlallerini toplam üç kez yapan sürücünün belgesi iptal edilir.

Aday sürücüler için 0,20 kuralı

Kanunun 7590 sayılı Kanunla 2026'da yeniden düzenlenen Ek 17. maddesine göre belgesini ilk kez alanlar ve iptal sonrası yeniden alanlar iki yıl boyunca aday sürücüdür. Bu sürede araç cinsine bakılmaksızın 0,20 promilin üzerinde alkollü araç kullandığı tespit edilen aday sürücünün belgesi iptal edilir. Yani yeni ehliyet sahibi biri için hususi otomobilde de sınır 0,50 değil 0,20'dir ve sonucu geri alma değil iptaldir. Aday sürücülükle ilgili diğer iptal sebepleri ceza puanı sayfamızda.

Ehliyet sınavında alkol soruları

Alkol sınırları ve alkolün sürücü üzerindeki etkileri, trafik ve çevre dersinin “sürücülüğü ve yol güvenliğini etkileyen faktörler” ile “trafik denetimleri ve kural ihlallerinin yaptırımları” başlıklarında karşınıza çıkar. Sınavda en çok karıştırılan nokta, 0,50 ile 0,20 sınırlarının hangi araçlara uygulandığıdır. Bu konuyu pekiştirmek için trafik ve çevre konu testlerini ve deneme sınavlarını kullanabilirsiniz.